Auto Recycling Nederland (ARN) heeft een grootschalige shredderproef met 700 autowrakken afgerond. Met de proef is een massabalans opgesteld van gedemonteerde autowrakken die vanuit autodemontagebedrijven het shredderproces ingaan.
Aanleiding voor de shredderproef was voor ARN de veranderende samenstelling van autowrakken. De resultaten uit de proef worden nu gebruikt voor de onderbouwing van de jaarlijkse rapportage over de recyclingprestaties van Nederlandse autowrakken. ‘Voor de uitvoering van de producentenverantwoordelijkheid is het belangrijk dat deze rapportage is gebaseerd op actuele, representatieve en controleerbare gegevens’, zo stelt de organisatie.
Meten is weten
Om goed te kunnen rapporteren over de recyclingprestatie moeten we weten wat er met de materialen uit een autowrak gebeurt’, zegt Pieter Kuiper van ARN. ‘Daarom hebben we de materiaalstromen vanaf het moment dat de gedemonteerde autowrakken de shredder ingaan tot en met de verdere nascheiding nauwkeurig gevolgd en gewogen. Zo kunnen we onderbouwen hoeveel materiaal uiteindelijk wordt gerecycled, nuttig toegepast of verwijderd.’
Een representatieve batch
Het vergde een zorgvuldige voorbereiding om een representatieve batch autowrakken te krijgen. Het moest immers een goede afspiegeling vormen van de Nederlandse praktijk. Daarbij is gekeken naar de herkomst en samenstelling van de totale batch. ‘Op basis van beschikbare data over aantallen gedemonteerde voertuigen en de gemiddelde leeftijd van de autowrakken zijn vijf typen autodemontagebedrijven onderscheiden. Als referentiejaar is 2025 gekozen. De autowrakken in de proef zijn naar rato afkomstig van deze verschillende typen bedrijven. Ook de verhouding tussen personen- en bestelauto’s en het aandeel elektrische voertuigen sluiten aan bij de Nederlandse situatie in 2025. Op die manier hebben we een representatieve batch van 700 autowrakken samengesteld.’
Van wraktransport tot shredder
Voor het samenstellen van de batch maakte ARN gebruik van de digitale registratie van transporten van autowrakken. Daarmee konden ze volgen welke vrachten vanuit autodemontagebedrijven naar de shredder onderweg waren. Op basis van deze informatie konden gericht vrachten worden geselecteerd die pasten binnen de vooraf bepaalde samenstelling van de batch. ‘Zo konden we tijdens de inzamelperiode heel gericht bepalen welke vrachten we nog nodig hadden om tot een representatieve batch te komen’, legt Kuiper uit.
De geselecteerde autowrakken werden bij aankomst apart gehouden voor de shredderproef. Voorafgaand aan de proef werden de shredder- en nascheidingsinstallaties grondig schoongemaakt om vermenging met materiaal van eerder verwerkte voertuigen zoveel mogelijk te voorkomen.
ARN was opdrachtgever van de shredderproef. HKS verzorgde de uitvoering bij de shredder- en nascheidingsinstallaties, MARAS bracht specialistische kennis in voor de methodiek en verwerking van de meetgegevens en SGS hield als onafhankelijke partij toezicht op de uitvoering en kwaliteit van de proef.
Van metalen tot kunststoffen
In de shredderinstallatie in Moerdijk worden de autowrakken vermalen en verdeeld in verschillende materiaalstromen. Ongeveer 65 procent van het gewicht bestaat uit staal en andere ijzerhoudende metalen. Daarnaast ontstaan een zware en een lichte fractie shredderafval; onder andere bestaande uit andere metalen, kunststoffen en vezels.
De zware fractie, met onder meer koper en aluminium, is in Amersfoort verder gesorteerd. De lichte fractie en het resterende niet-metalen deel van de zware fractie zijn vervolgens in de PST-installatie in Tiel verder verwerkt.
Alle materiaalstromen zijn tijdens deze stappen gevolgd en gewogen. In totaal zijn 47 materiaalstromen in kaart gebracht. Zo is vastgesteld hoe het gewicht van de 700 autowrakken uiteindelijk over de verschillende materiaalstromen is verdeeld. Dit vormt de massabalans van de shredderproef.
Een van de aanleidingen voor de shredderproef was de verwachting dat door de veranderende materiaalsamenstelling van voertuigen het aandeel niet-metalen, en daarmee de hoeveelheid shredderafval, zou toenemen. De proef laat ten opzichte van de shredderproef uit 2015 inderdaad een lichte toename van de hoeveelheid shredderafval zien. Deze toename is vooral toe te schrijven aan het groter aandeel kunststoffen in de onderzochte voertuigen. Daarbij moet worden bedacht dat de voertuigen in de proef gemiddeld circa twintig jaar oud zijn. De resultaten geven daarmee inzicht in de ontwikkeling van de huidige stroom autowrakken, maar kunnen nog niet worden vertaald naar de materiaalsamenstelling van voertuigen die momenteel op de markt worden gebracht.
Actuele basis voor rapportage
De resultaten van de shredderproef geven een geactualiseerd beeld hoe de materialen uit de huidige stroom autowrakken zich vanaf het shredderproces door de verdere verwerkingsketen bewegen en welke bestemming zij uiteindelijk krijgen. ARN gaat de actuele gegevens vanaf 2027 gebruiken als basis voor de rapportage aan de overheid over de prestaties op het gebied van recycling en nuttige toepassing. Welk effect de geactualiseerde gegevens hebben op de gerapporteerde recyclingprestaties over 2026, wordt zichtbaar in het jaarverslag van ARN.
Bron: ARN