Vanaf 1 januari komend jaar treedt de afgifteplicht voor afgedankte elektrische apparaten in werking. Hiervoor heeft de Stichting Organisatie Producentenverantwoordelijkheid E-Waste Nederland (Open) jarenlang gepleit en zij reageren dan ook positief op deze ontwikkeling, maar waarschuwen wel dat het staat of valt met goede implementatie, uitvoering en effectieve handhaving.
De invoering van de afgifteplicht zorgt ervoor dat professionele ontdoeners – zoals metaalbedrijven, installateurs, bouwbedrijven, kringloopbedrijven, datacentra, laboratoria of ziekenhuizen vanaf 1 januari 2027 wettelijk verplicht zijn om hun afgedankte elektrische apparaten af te geven bij CENELEC-gecertificeerde verwerkers, Wecycle inleverpunten of bij vergunde afvalinzamelaars.
Met de afgifteplicht is het de bedoeling dat er minder afgedankte apparaten buiten de gecertificeerde verwerkingsketen terechtkomen en waardevolle grondstoffen verloren gaan. Het succes ervan staat of valt echter met de aanpak. Ook zijn er nog onduidelijkheden over de praktische uitwerking. Stichting Open gaat hierover de komende tijd in gesprek met de betrokken overheidsinstanties.
Lekstromen aanpakken
In 2025 werd 72% van al het vrijgekomen elektrisch afval ingezameld. Om de resterende lekstromen terug te dringen en de inzameldoelstelling van 85% te bereiken, is de afgifteplicht volgens de stichting onmisbaar. Met de afgifteplicht moeten meer afgedankte apparaten veilig en aantoonbaar beter worden verwerkt, met meer mogelijkheden voor hergebruik en hoogwaardige recycling. Volgens Stichting Open kan met de afgifteplicht een lekstroom van ongeveer 35 miljoen kilo aan apparaten worden teruggedrongen, die nu buiten de gecertificeerde verwerkingsketen terechtkomen.
Meer duidelijkheid nodig
Er zijn volgens de stichting nog belangrijke vragen over de praktische uitwerking. Zo is er meer duidelijkheid nodig over de registratie en de rol van de BIA-vergunning (Besluit Inzamelen Afvalstoffen). Hierover gaat Stichting Open in gesprek met de minister van KGG, Rijkswaterstaat en de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT). Ook is er heldere communicatie nodig vanuit de overheid naar alle betrokken partijen en dringt Stichting Open op aan dat er bij de betrokken partijen op korte termijn voldoende capaciteit en kennis vrijmaakt.
